Jak zabezpieczyć instalację wodną w ogrodzie przed mrozem?

Aby zabezpieczyć instalację wodną w ogrodzie przed mrozem, odetnij dopływ wody wewnątrz budynku, opróżnij przewody, odłącz węże i osprzęt, a system automatycznego nawadniania przedmuchaj sprężonym powietrzem. Zacznij przed pierwszymi przymrozkami, gdy prognozy wskazują spadki temperatury w okolice 5°C.

Woda zamarzając, zwiększa objętość o około 9%. W zamkniętej rurze lub korpusie zaworu powoduje to wzrost ciśnienia, który może doprowadzić do pęknięcia przewodów, kranów, filtrów i pomp. Samo owinięcie elementu izolacją nie zastąpi opróżnienia instalacji.

Podstawowe odwadnianie instalacji ogrodowej

Prace wykonuj w kolejności od źródła wody do elementów znajdujących się na zewnątrz. Do podstawowego zabezpieczenia przydadzą się:

• Piankowe otuliny izolacyjne do rur.
• Pokrowiec ochronny na kran.
• Taśma odporna na niską temperaturę.
• Pojemnik lub miejsce do przechowywania węży i złączek.

Następnie wykonaj kolejne czynności:

1. Zamknij zawór wewnątrz budynku – odetnij dopływ wody do zewnętrznej części instalacji. Zawór powinien znajdować się w ogrzewanym pomieszczeniu albo w miejscu zabezpieczonym przed mrozem.
2. Otwórz kran zewnętrzny – pozwól, aby woda znajdująca się za zaworem swobodnie wypłynęła. Jeśli instalacja ma kilka odgałęzień, otwórz wszystkie krany i zawory spustowe.
3. Odłącz węże, rozdzielacze i szybkozłączki – opróżnij je z wody i przechowuj w suchym miejscu, na przykład w garażu lub piwnicy.
4. Zabezpiecz odsłonięte przewody – na rurach, których nie można opróżnić całkowicie, zastosuj otulinę. Izolacja ogranicza wychładzanie, ale nie usuwa ryzyka zamarznięcia wody.

Uwaga: kran mrozoodporny również wymaga odłączenia węża i całego osprzętu. Jego konstrukcja pozwala spuścić wodę z części narażonej na mróz, ale tylko wtedy, gdy wylot pozostaje drożny. Podłączony wąż, rozdzielacz lub adapter może zablokować odpływ i napowietrzenie kranu. Woda pozostawiona w środku może zamarznąć i uszkodzić armaturę mimo jej mrozoodpornej konstrukcji.

Jak zabezpieczyć automatyczne nawadnianie?

Grawitacyjne spuszczanie wody działa tylko wtedy, gdy rury mają właściwy spadek i zawory umieszczone w najniższych punktach. W systemie z elektrozaworami, zraszaczami i liniami kroplującymi woda często pozostaje w zagłębieniach, dlatego najpewniejszą metodą jest przedmuchiwanie sprężonym powietrzem.

Postępuj według następującej kolejności:

1. Odłącz dopływ wody do systemu i wyłącz automatyczne cykle na sterowniku.
2. Podłącz kompresor do przygotowanego przyłącza serwisowego lub punktu wskazanego przez wykonawcę instalacji.
3. Otwórz odpowiedni zawór sekcji i wypuszczaj wodę przez zraszacze lub linie kroplujące, aż pojawi się głównie powietrze.
4. Powtarzaj czynność dla kolejnych sekcji, kontrolując ciśnienie zgodnie z instrukcją systemu. Zbyt wysokie ciśnienie może uszkodzić rury, złączki i elektrozawory.

Po zakończeniu oczyść filtry i otwórz elementy spustowe zgodnie z dokumentacją producenta. Pompy, zawory zwrotne, czujniki przepływu oraz urządzenia z pojemnikami na wodę zdemontuj, osusz i przechowuj w miejscu bez mrozu. Sterownik zewnętrzny zabezpiecz lub przenieś do pomieszczenia, jeśli jego instrukcja nie dopuszcza pracy w ujemnej temperaturze.

Oczko wodne i fontanna przed zimą

W przypadku oczka wodnego i fontanny zabezpiecz przede wszystkim urządzenia, w których mogłaby pozostać woda:

• Wyjmij pompę i filtr, oczyść je oraz przechowuj całkowicie zanurzone w czystej wodzie w pomieszczeniu, w którym temperatura nie spada poniżej zera.
• Opróżnij przewody doprowadzające wodę i elementy fontanny, a powierzchnie oczyść oraz wysusz.
• Jeśli fontanna pozostaje na zewnątrz, osłoń ją nieprzemakalnym, lecz oddychającym pokrowcem i odizoluj od podłoża.
• W głębszym oczku zastosuj pływak lub przerębel, aby ograniczyć całkowite zamarznięcie tafli i umożliwić wymianę gazów.

Nie rozbijaj lodu uderzeniami, zwłaszcza gdy w oczku są ryby. Wstrząsy mogą im zaszkodzić.

Zbiornik na deszczówkę i studzienka zaworowa

Naziemny zbiornik na deszczówkę przygotuj przez odłączenie przewodu doprowadzającego wodę, demontaż pompy i osprzętu oraz całkowite opróżnienie zbiornika. Wodę usuń przez przeznaczony do tego otwór spustowy. W studzience zaworowej nie powinna zalegać woda, a pokrywa musi ograniczać dopływ zimnego powietrza i opadów.

Jeżeli w instalacji znajduje się wodomierz lub filtr, zabezpiecz je przed przemarzaniem zgodnie z instrukcją urządzenia. Nie zasypuj elementów przypadkowymi materiałami, jeśli utrudni to dostęp serwisowy.

Szybki przegląd instalacji przed mrozem

Przed nadejściem pierwszych przymrozków sprawdź, czy wykonano wszystkie najważniejsze czynności:

• Zakręcono zawór doprowadzający wodę do ogrodu od strony budynku.
• Otwarto krany zewnętrzne i opróżniono przewody.
• Odłączono oraz schowano węże, złączki i pistolety natryskowe.
• Przedmuchano system nawadniania i zabezpieczono sterowniki.
• Zdemontowano pompy i filtry z oczka wodnego, fontanny lub zbiornika.
• Sprawdzono studzienki, filtry, wodomierz i izolację odsłoniętych rur.

Najważniejsze jest nie samo ocieplenie kranu, lecz usunięcie wody z całej sezonowej instalacji. Odcięcie dopływu, odwadnianie, demontaż osprzętu i przedmuchanie nawadniania ograniczają ryzyko pęknięć oraz ułatwiają bezpieczny start systemu wiosną.